Je hebt net een knaagdier uit de dierenwinkel meegenomen. Een schattig konijn, een parelgrasmaaier of misschien wel een gerbiel.
▶Inhoudsopgave
Je bent blij, het beestje is schattig, en je wilt het gewoon bij je andere huisdieren laten kennismaken. Maar wacht even. Want voordat je dat knaagdier loslaat in huis, is er iets belangrijks dat je moet weten. Dat schattige beestje kan ongemerkt ziektes meenemen die gevaarlijk zijn voor je kat, hond of andere huisdieren. En dat risico is groter dan de meeste mensen denken.
Waarom is ziekteoverdracht van knaagdieren een reëel risico?
Knaagdieren uit de dierenwinkel komen vaak uit grote kweekcentra of worden samen gehouden in drukke verkoopruimtes.
Dat betent: veel dieren op een kleine ruimte, soms uit verschillende herkomsten. Ideaal voor het verspreiden van ziekteverwekkers.
Het probleem is dat knaagdieren vaak dragers zijn van ziektes zonder dat ze er zelf ziek uitzien. Ze lijken helemaal gezond, maar dragen bacteriën, virussen of parasieten bij zich mee die ze kunnen overdragen op je andere huisdieren. Uit onderzoek blijkt dat in dierenwinkels regelmatig knaagdieren worden aangetroffen die besmet zijn met ziekteverwekkers zoals Salmonella, Giardia en diverse huidparasieten. Bij inspecties van dierenwinkels zijn er in het verleden herhaaldelijk geconstateerd dat de hygiënestandaarden niet altijd voldoende waren om verspreiding tegen te gaan. Dat maakt het risico op ziekteoverdracht reëel, zelfs als het knaagdier er gezond uitziet.
Welke ziektes kunnen knaagdieren overdragen op andere huisdieren?
Salmonella
Salmonella is een van de bekendste bacteriën die knaagdieren kunnen dragen. Het schijnt misschien vreemd, maar konijnen, cavia's en ratten kunnen Salmonella bij zich dragen zonder er ziek van te worden. Voor je hond of kat kan besmetting echter wel gevolgen hebben.
Parasieten: vlooien, mijten en wormen
Symptomen bij honden en katten zijn braken, diarree, koorts en lethargie. Bij jonge dieren of dieren met een verzwakt immuunsysteem kan een Salmonella-infectie zelfs levensbedreigend zijn.
Huidparasieten zijn een ander groot risico. Knaagdieren uit de dierenwinkel kunnen mijten, vlooien of wormeieren bij zich dragen.
Giardia en andere darmparasieten
Mijten kunnen overgaan op andere knaagdieren, maar ook op honden en katten. Een besmetting met mijten leidt tot jeuk, huiduitslag en soms ernstige huidirritaties. Wormeieren kunnen via de mest van het knaagdier in de omgeving terechtkomen en worden opgenomen door andere huisdieren die in dezelfde woonomgeving leven.
Giardia is een microscopisch darmparasiet dat veel voorkomt bij knaagdieren. Het wordt overgebracht via de ontlasting.
Ringworm (huidschimmel)
Als je nieuwe knaagdier dezelfde ruimte deelt met andere huisdieren, of als je andere huisdieren in contact komen met de ontlasting van het knaagdier, kan besmetting snel plaatsvinden. Giardia veroorzaakt bij honden en katten vooral diarree, soms met bloed of slijm, en gewichtsverlies. Ringworm is geen worm maar een schimmelinfectie die vaak voorkomt bij knaagdieren, met name konijnen. Het is zeer besmettelijk en kan gemakkelijk overgaan op andere huisdieren en zelfs op mensen.
Je herkent het aan ronde, kale plekken op de huid. Bij honden en katten kan ringworm leiden tot haarverlies en geïrriteerde huid, en het is lastig weg te krijgen zonder behandeling.
Hoe groot is het risico echt?
Laten we eerlijk zijn: niet elk knaagdier uit de dierenwinkel is besmet. Maar het risico is reëel genoeg om voorzichtig te zijn.
Uit inspectierapporten van dierenwinkels blijkt dat bij controles regelmatig tekortkomingen worden gevonden op het gebied van hygiëne, quarantaine en gezondheidsbewaking van dieren.
Dat betekent dat je als koper niet altijd kunt vertrouwen op het feit dat een knaagdier gezond is verkocht. De kans op ziekteoverdracht is het grootst als je het nieuwe knaagdier direct in contact laat komen met je andere huisdieren, zonder periode van afzondering. Ook als je knaagdieren samen houdt in dezelfde kooi of ruimte, stijgt het risico aanzienlijk. Honden en katten die nieuwsgierig snuffelen aan een nieuw knaagdier of aan de ontlasting ervan, lopen eveneens risico.
Wat kun je doen om ziekteoverdracht te voorkomen?
Quarantaine: houd je nieuwe knaagdier apart
Dit is de belangrijkste regel: houd je nieuwe knaagdier minimaal twee weken apart van je andere huisdieren. Geef het eigen voer, eigen drinkbak en eigen kooi.
Reinig de kooi in een andere ruimte dan waar je andere huisdieren verblijven. Was je handen grondig na elk contact met het nieuwe knaagdier. Deze simpele maatregel verlaagt het risico op ziekteoverdracht enorm.
Laat het knaagdier controleren door een dierenarts
Neem je nieuwe knaagdier binnen een week na aankoop mee naar een dierenarts die ervaring heeft met knaagdieren.
Laat een algemene gezondheidscontrole uitvoeren, inclusief een onderzoek op parasieten. Een dierenarts kan besmettingen opsporen die je met het blote oog niet ziet. Dit kost je misschien vijftig tot tachtig euro, maar het kan je veel geld en verdriet besparen als je andere huisdieren anders besmet zouden raken. Als je een knaagdier koopt, let dan goed op de omstandigheden in de dierenwinkel.
Let op de hygiëne in de dierenwinkel
Zijn de kooien schoon? Lijken de andere dieren gezond?
Wordt er met schone handen gewerkt? Dierenwinkels die goed scoren op hygiëne en dierenwelzijn, leveren over het algemeen gezondere dieren. Als je in een winkel twijfels hebt over de staat van de dieren, overweeg dan om elders te kopen.
Voorkom direct contact met andere huisdieren
Zelfs na de quarantaine na een winkelkoop is het verstandig om contact tussen je nieuwe knaagdier en andere huisdieren in de gaten te houden.
Laat je hond niet direct snuffelen aan het knaagdier, en zorg ervoor dat de kooi van het knaagdier niet toegankelijk is voor je kat of hond. Vooral bij jonge dieren, oudere dieren of dieren met een verzwakt immuunsysteem is extra voorzichtigheid geboden.
Samengevat: wees voorzichtig, niet paranoïde
Het risico van ziekteoverdracht van een winkelknaagdier naar je andere huisdieren is reëel, maar niet onoverkomelijk. Met de juiste voorzorgsmaatregelen, je knaagdier veilig in quarantaine plaatsen en een bezoek aan de dierenarts kun je het risico tot een minimum beperken.
Het gaat erom dat je bewust handelt in die eerste weken na aankoop. Want laten we eerlijk zijn: je wilt niet dat je nieuwe knaagdier het begin wordt van gezondheidsproblemen voor je hele dierenfamilie. Een beetje voorzichtigheid nu kan je veel ellende besparen later.